Gnocchi czyli włoskie kluseczki

Różne słyszeliśmy określenia naszych znajomych dla tego przysmaku. Niektórzy określają je mianem: „gnoki”, „gnoczi” i może jeszcze inaczej. O zgrozo! Proszę Państwa oto gnocchi czyli włoskie kluseczki. W prawidłowy sposób gnocchi wymawia się: ˈɲɔkki - my mówimy njokki. W dosłownym tłumaczeniu gnocchi znaczy „grudy”.

Z czego robi się gnocchi?

Klasyczne gnocchi to włoskie kluski ziemniaczane - najbliższy krewny naszych rodzimych kopytek. Do ich przygotowania wystarczą cztery rzeczy: mączyste ziemniaki, mąka pszenna, jajko i sól. Tyle. Cała reszta - kształt, sos, kolor - to już kwestia regionu i fantazji kucharza. Im mniej mąki użyjesz, tym gnocchi będą delikatniejsze, ale i trudniejsze w formowaniu. To ta odwieczna włoska równowaga między lekkością a rozsądkiem.

Pochodzenie gnocchi

Przyznajemy się: nie znamy historii gnocchi (może ktoś zna i np. dopowie - każda teoria jest na wagę złota). Bardzo dobrze natomiast znamy ich smak. Wiemy też, że gnocchi oprócz koniny to główny przysmak serwowany we włoskiej Weronie. Gnocchi zjemy jednak w Padwie, w Rzymie, Mediolanie, w Peglio… wszędzie we Włoszech i nie tylko.

W Rzymie najbardziej popularne są gnocchi z semoliny, które mają płaski kształt i podawane są bez sosu. W Toskanii przysmakiem są tzw. ravioli nudi czyli gnocchi z serem ricotta i szpinakiem.

Gnocchi a kopytka - czym się różnią?

Pierwsze skojarzenie każdego Polaka jest słuszne: gnocchi i kopytka to bliska rodzina. Oba dania powstają z ugotowanych ziemniaków i mąki, oba wrzuca się na wrzątek i czeka, aż wypłyną. Różnice są jednak subtelne i smaczne:

• Kształt - kopytka kroi się ukośnie w charakterystyczne romby, gnocchi formuje się w małe wałeczki i najczęściej odciska na nich rowki widelcem (żeby lepiej trzymały sos).
• Jajko - w kopytkach jajko jest właściwie obowiązkowe, w gnocchi bywa opcjonalne; wielu Włochów robi je z samych ziemniaków i mąki.
• Podanie - kopytka lądują u nas zwykle jako dodatek do mięsa i sosu, a gnocchi są daniem samodzielnym, z sosem pomidorowym, pesto czy masłem szałwiowym.

Innymi słowy: jeśli lubisz kopytka, gnocchi pokochasz od pierwszego kęsa. To ten sam pomysł, tylko ubrany po włosku.

Różne rodzaje gnocchi włoskich kluseczek

Po włosku gnocchi to kluseczki. Istnieje wiele regionalnych wersji tej potrawy, m.in. z ziemniaków, warzywnych purée, sera, mąki gryczanej, a nawet ze skruszonego chleba. Do gnocchi dodaje się także przeróżne sosy, np. pomodoro, funghi, pesto.

Gnocchi mogę różnić się od siebie smakiem i kolorami. Gnocchi o zielonym kolorze przygotowywane są ze szpinaku. Pomarańczowe gnocchi noszą w sobie odrobinę dyni. Jeśli lubisz domowe wyrabianie ciasta, koniecznie zajrzyj też do naszego przepisu na domowy włoski makaron - to ta sama szkoła cierpliwości.

Nadmiernie nie przechwalając się - jesteśmy mistrzami przygotowania gnocchi z masłem orzechowo-szałwiowym. Lubimy też gnocchi z kurkami.

Baaardzo intensywne w smaku. Bardzo dobre. Po prostu pyszne. Smacznego.

Przepis na gnocchi z masłem szałwiowym i orzechami włoskimi

Potrzebne składniki:

• 800 g mączystych ziemniaków
• 220 g mąki pszennej
• 1 jajko
• łyżeczka soli
• 50 g orzechów włoskich
• 100 g masła
• garść świeżych listków szałwii

Ziemniaki gotujemy, a następnie przeciskamy przez przeciskarkę. Odstawiamy w misce do całkowitego ostygnięcia. Następnie do chłodnych ziemniaków dodajemy mąkę, sól, i jajko. Intensywnie mieszamy wszystkie składniki. Przed przystąpieniem do formowania gnocchi oprószamy blat mąką, by ciasto się nie przyklejało. Formujemy z przygotowanego ciast wałek o średnicy ok. 2 cm i kroimy go na mniejsze kawałeczki.

I teraz: są różne szkoły. Według jednej te pocięte kawałki ciasta spłaszczamy i odciskamy charakterystyczny kształt zębów widelca. Inna szkoła mówi, by uformować owalne kulki, bez konieczności naznaczania ich dodatkowymi wzorami. Niezależnie od wybranego sposobu formowania gnocchi - i tak będą pyszne.

Tak przygotowane włoskie kluseczki wrzucamy do gotującej się wody i gotujemy przez ok. 2 minuty od wypłynięcia.

W rondelku topimy masło, do którego dodajemy rozdrobnione orzechy i szałwię. Dusimy przez kilka chwil, a następnie tak przygotowanym sosem polewamy nasze ugotowane gnocchi.

Buon appetito!

Jak ugotować gnocchi, żeby się nie rozpadły

Gotowanie gnocchi to najprostszy, a zarazem najbardziej zdradliwy moment. Kilka zasad, które ratują każdą partię:

• Woda ma być osolona i mocno wrząca - jak do makaronu, a nie ledwo mrugająca.
• Gnocchi wrzucaj partiami, nie wszystkie naraz - inaczej zbiją temperaturę wody i się posklejają.
• Są gotowe, gdy wypłyną na powierzchnię. To ich własny sygnał - zwykle po minucie, najdalej dwóch. Dłużej trzymane zaczynają się rozpadać.
• Wyławiaj je łyżką cedzakową, delikatnie, nigdy nie odcedzaj gwałtownie na durszlaku - puszyste ciasto tego nie wybacza.

Z czym podawać gnocchi - najlepsze sosy

Gnocchi są jak czysta kartka - biorą smak sosu, którym je ubierzesz. Nasze ulubione kompozycje:

• Masło szałwiowe z orzechami - klasyka północy Włoch i nasza specjalność (przepis wyżej).
• Sos pomidorowy - najprostszy i najwdzięczniejszy wybór; zajrzyj do naszego tradycyjnego sosu pomidorowego, sprawdzi się idealnie.
• Pesto genovese - bazyliowa świeżość z Ligurii; więcej o nim piszemy przy okazji zielonego pesto.
• Gorgonzola - kremowy sos serowy dla tych, którzy lubią wyraziście.
• Ragù - mięsny, długo duszony sos, gdy gnocchi mają być daniem na niedzielny obiad.

CIEKAWOSTKA NA MARGINESIE

Na początku XX wieku na terenach Lombardii żył i działał wielki człowiek - Carlo Gnocchi. Choć nosił takie nazwisko, nie gotował gnocchi. Otwarty i dobry, niósł pomoc humanitarną dla cierpiących. Mieliście okazję zobaczyć film pt. Ojciec miłosierdzia? Polecamy na zbliżające się zimowe wieczory.

Najczęściej zadawane pytania